Binnen het onderwijs is geld genoeg. Voor onderwijs!
Stelling week 4: Binnen het onderwijs is geld genoeg. Voor onderwijs!
Elke week formuleert Regelzucht een uit het leven gegrepen stelling, onder auspiciën van het ministerie van Onzinnige Regels. De stelling van deze week luidt: Binnen het onderwijs is geld genoeg. Voor onderwijs!. U wordt nadrukkelijk verzocht om – al dan niet ruim in de middelen – te reageren.
Net als binnen elke andere sector roept ook het onderwijs om meer geld. De docent/student-verhouding is op sommige scholen meer dan – minder dan moet ik eigenlijk zeggen – 1 op 50. De kreet ‘meer handen aan het bed’ geldt in feite ook voor het onderwijs, roepen schoolmanagers van zowel basis, voorgezet en beroepsonderwijs in koor. Dus ‘meer koppen voor de klas’.
Ik moet zeggen, ze hebben hun PR goed op orde, want bijna iedereen gelooft dit verhaal. Erger nog: iedereen wil dit graag geloven. En zich er druk over maken op verjaardagen met de familie. Goh, zit jij in het onderwijs, dan zul je het wel zwaar hebben. Met de complimenten aan de afdeling PR. Chapeau!
Toch is dit opgeroepen beeld ver bezijden de waarheid. Het onderwijs bulkt van het geld. Ze gaan er alleen niet goed mee om. Ze gooien het geld over de balk. Ik wil ook wel een nieuwe auto kopen, maar wacht daar nog even mee. Het gaat dan natuurlijk wel over mijn eigen portemonnee. Van die eigen portemonnee hebben schoolleiders geen last. Die geven geld uit uit uw en mijn portemonnee! Ze veroorloven zich luxe die ze zich niet kunnen veroorloven. Zo geven ze bakken met geld uit aan allerlei kwaliteitsprogramma’s, ontwikkelen ze ‘nieuwe’ competenties voor onderwijzers en docenten, schrijven personeel in voor allerlei cursussen, enzovoorts.
Beleidsmakers en ‘beleidsbemoeiers’, langzamerhand zie je geen verschil meer tussen Haagse ambtenaren, inspecteurs van de onderwijsinspectie, volksvertegenwoordigers, medezeggenschapsraden, vakbonden en weet ik wie zich nog meer met onderwijs bemoeien, toveren tal van mooie initiatieven uit hun hoge hoeden, waar elke docent weer voor op cursus moet. Wat dacht u bijvoorbeeld van ‘teamteaching’, toekomstverkenning van onderwijsorganisaties, weerbaarheid en assertiviteit, goed besluiten is goed beginnen, kansen op succesvol werkgedrag in beeld, enzovoorts, enzovoorts. Dit is echt zomaar een willekeurige greep uit het overweldigende actuele cursusaanbod.
De nieuwste loot spant echter de kroon: competentiegerichte lesgeven. Er is zelf een wet voor gemaakt: de Wet op de Beroepen In het Onderwijs. Een commissie heeft zich gebogen over de naam van deze nieuwe wet in het dagelijkse jargon. Ze hebben de volgende naam bedacht: BIO. Leuk hè? In die wet zijn zeven competenties nader beschreven, waarop docenten worden afgerekend. Ze worden afgerekend op hun streven die competenties te verwerven. Ik wil u deze competenties voor docenten niet onthouden: interpersoonlijke competentie, pedagogische competentie, vakinhoudelijke en didactische competentie, organisatorische competentie, competent in samenwerken en, last but not least, competent in reflectie en ontwikkeling.
Eén voorbeeld van de uitwerking van zo’n competentie. De interpersoonlijke competentie houdt in dat de docent, houdt u vast, in zijn taalgebruik, omgangsvormen en manier van communiceren rekening houdt met wat in de leefwereld van zijn leerlingen gebruikelijk is. Eén van de lichten die medeverantwoordelijk is voor het formuleren van deze competenties, Annet Kil van de Stichting Beroepskwaliteit Leraren en ander Onderwijspersoneel (SBL) spreekt hierover als volgt: ‘Er is historie geschreven.’ En zij meent het ook nog. Dat maakt het zo lachwekkend als het niet zo treurig zou zijn.
Zolang de sector, beleidsmakers en ‘beleidsbemoeiers’, managers en uitvoerders elkaar op deze wijze van het werk blijven houden, hoeft er bij het onderwijs geen cent meer bij: ze veroorloven zich zoveel onzin dat het onderwijs eronder lijdt. Van elke euro die naar het onderwijs gaat, zal maar heel weinig echt aan onderwijs worden uitgegeven. De koppen voor de klas dus.
Binnen het onderwijs is geld genoeg.
Ben het roerend eens met Hans Waltman.
Er wordt binnen het onderwijs met geld gesmeten.Het onderwijs wordt gezien als een sector waarmee iedereen zich moet bemoeien.Dat gebeurt dus ook. Een beetje opgeleide manof vrouw weet wel iets te vertellen hoe het in feite moet.Er wordt veel gepraat en vergaderd.Er worden “deskundigen”ingehuurd,niet voor weinig. Dit gaat zo al een jaar of twintig en als er niet iets ingrijpends gebeurt zal het ook nog wel even doorgaan.
Dat moet ook wel, want onder aanvoering van deskundigen(laten we maar geen namen en functies noemen) is er ondertussen een imago ontstaan van onderwijsgevenden die op vele terreinen incompetent zijn(wat een container begrip). Waar ze in het onderwijs nog wel goed(competent) zijn is het gebruik maken van de zee aan vrije tijd.
En zo gaan we dus aan het managen ,maken we beleid en halen we half Nederland erbij om toch maar weer dat onderwijs op de rails te krijgen.Dat kost een beetje.
Ondertussen worden de onderwijs gevenden g.
.rijs en zijn de nieuwkomers dun gezaaid en nog lang niet toe aan de zeven competenties.
Maar,inderdaad de oplossing heet Bio.En door de democratisering van het onderwijs staan er meer naast dan voor de klas.Enne…..dat kost een beetje.Een troost, elke samenleving krijgt dat onderwijs dat ze verdiend.Alleen….Het kost een beetje.Tenzij…we het onderwijs overlaten aan onderwijsgevenden!
Hier ligt een uitdaging die veel en veel minder gaat kosten.
Bert Engels
Vanuit de overheid wordt professionalisering van het onderwijs gestimuleerd. Dit om het beroep zogenaamd meer aanzien te geven. In verhouding tot het zogenaamde professionele bedrijfsleven. Moeten wij dat willen? Maar goed aan een gebrek aan aanzien geen gebrek, zeg maar. Zie onderstaande zin van Bert Engels:
‘Waar ze in het onderwijs nog wel goed(competent) zijn is het gebruik maken van de zee aan vrije tijd.’
Bert, die zin mag je best achterwege laten. Daar wordt je commentaar in mijn ogen niet geloofwaardiger of overtuigender van. Dat van die zeeen aan vrije tijd ken ik inmiddels wel. Ja, inderdaad mijn vader zit in het onderwijs. Ik voel mij dus indirect aangesproken.
Maar denk eens aan het soort verantwoordelijkheden dat het onderwijs heeft. Het is de al bekende bureaucratie en de vele verzinsels van de overheid die het onderwijs deels nekken. Laten we het gewoon daar over hebben…… (in onze vrije tijd).
zolang er nog mensen in het onderwijs werken die doen wat ze kunnen maar niet kunnen wat ze doen, blijft deskundigheidsbevordering van belang.
Marion, Jij bent vast en zeker deskundigheidsbevorderaar?
In alle commentaar zit natuurlijk iets waars.
De strekking is: geef het onderwijs terug aan de professional/de leraar en laat hem/haar er iets moois van maken. Ze kunnen het best, als ze maar eens met rust gelaten worden door al die ‘beterweterraars’.
het is nog veel triester, het is de cultuur van ‘vaag en traag’ leraren die maar zeuren en klagen en managers/beleidsmakers? en beleidsbemoeiers die maar systemen, regels en andere onzin bedenken, waarover die leraren dan weer zo moeten klagen! Het is echt eindeloos. En dat gaat al 40 jaar zo door. Op mijn vraag aan een leraar: wat is echt veranderd, sinds ik van school ben gegaan in 1968, zei hij na enig nadenken…NIETS!
En intussen zakt het Ned. onderwijs internationaal steeds verder af!
Enige tips:
1. opheffen Ministerie van Onderwijs
2. opheffen van alle, en dat zijn er heeeel veel, ondersteuningsinstellingen.
3. het onderwijsbestuur overlaten aan ouders, dat zijn tenslotte de belanghebbenden.
4. alleen nog leraren voor de klas,zolang ze gemotiveerd zijn om kinderen/jongeren
te ondersteunen bij het volwassen worden/hun eigen keuzen te maken.
4. verder, ik zou het niet weten.
EEN TROOST: die leraren van punt 4 zijn er nog steeds, die zijn slim genoeg om met om te gaan met de burokratie.
Er zijn ook nog bevlogen onderwijzers die houden van hun vak. En die zien dat geld moet worden uitgegeven aan zaken die vanuit het ministerie worden opgelegd zondar dat het daadwerkelijk bijdraagt! Een beetje nuancering lijkt me op z’n plaats. Er zijn er echt die NIET voor dit vak kiezen om DOMweg geld te verkwisten!
Er zijn meer dan genoeg leraren en docenten die helemaal gaan voor hun vak. Gelukkig maar! Tegelijkertijd is het zo triest dat beleidsbemoeiers hun het leven zo zuur maken.
Het gaat inderdaad om het zuurmaken en de zuurmakers. Dat moet stoppen. Ook moet het respectloze geleuter over ‘onterecht klagende’ docenten stoppen. Misschien komen we dan nog ergens……
Of er te veel geld is kan ik niet beoordelen. Ooit las ik eens een artikeltje in het NRC waarbij een docente (van oorsprong niet nederlandse)voorrekende de enorme erosie die sinds jaren heeft plaats gevonden in de salariering van het onderwijzend personeel. Daar zijn overigens ook studies naar gedaan.
Dat er wel geld wordt uitgegeven en lang niet altijd effecttief is iets dat ook ik in de praktijk geconstateerd heb. Van een zakelijk financieel management is nog geen sprake, denk ook aan het geschoemel met fantome studenten, dat de hogescholen in opspraak bracht.
Vandaar een verbeterslag maken is nog niet zo eenvoudig omdat hierarchische systemen nu eenmaal bekend inflexibel zijn en de meeste personen werkzaam in de sector zich e.e.a. al jaren laten aanleunen/ gedogen. Nieuw bloed invoeren heeft ook zijn beperkingen zolang de regulatory environment bureacratisch georienteerd blijft.
Dat Nederland op deze wijze niet het kennisland van Europa gaat worden staat voor mij ook als een paal boven water. Toch moet het!
Met de stelling ben ik het niet en wel eens. Niet: onderwijs is een product van staatsbemeoeienis is, en iedereen met een greintje opportunistisch instinct neemt onmiddellijk zijn kansen waar om zich als al dan niet zelfbenoemd expert te storten op de officieel benoemde functionarissen die ook maar al te vaak bij gebrek aan gewicht zijn komen bovendrijven en ook geen lor van onderwijs geven weten – laat staan dat ze er affiniteit mee hebben. Op die manier bezien is de stelling min of meer vergelijkbaar met een statement als “tijdens een epidemie van vogelgriep is er ruim voldoende kipfilet voorhanden om de bewoners van het getroffen gebied van voedsel te voorzien.” Anderzijds wel eens met de stelling: want zonder deskundigheidsbevorderaars en beoordelaars van de deskundigheid van de deskundigheidsbevorderaars en competentie-evaluatiecommissieleden en andere bemoeials die een plekje voor hun ego zoeken zou er met de betrokken en gedreven onderwijsgevers meer dan voldoende (financiele) ruimte zijn voor kwalitatief hoogwaardig onderwijs op elk niveau.
Eens !
Leg de verantwoordelijkheid voor onderwijs volledig waar hij thuis hoort – bij de scholen. Borg de kwaliteit door hen – naar anlogie van bedrijven – verantwoording te laten afleggen met een jaarverslag en doelstellingen- en activiteitenplannen voor te leggen aan een deskundig bemande raad van toezicht. Borg met wetgeving dat extreem afwijkend gedrag van de Nederlandse samenleving niet plaats mag vinden. Halveer het ambtenaren korps en stel het bedrag ter beschikking aan scholen en salarissen. Dat trekt nog meer gesschikte kandidaten naar het lesgeven en stelt scholen in staat het hoofd te bieden aan hun uitdagingen in de samenleving van vandaag.
Helemaal mee eens. Ik ben docent en ik wil lesgeven, en me niet bezighouden met al die onzin. Competentiegericht onderwijs klinkt in theorie goed, maar in de praktijk (=eindeloze beschrijvingen en theorietjes en cursusjes)één groot onderwijsschandaal. De wal zal hier het schip hopelijk keren.