Ik werk zelf al sinds mijn 13e. Ik begon in de afwas bij een partycentrum van achterfamilie. Het Partycentrum handelde eigenlijk maar in 1 soort party en deed zowat alles zwart. Al het personeel werkte er zwart, een groot gedeelte van de inkomsten ging onder de bar door in plaats van eroverheen. Iedereen vond dat allemaal heel normaal.

Door Marije Toenhake

Het was een gezellige tijd en ik was me er toen nog niet van bewust hoe de gang van zaken daar was. Ik werkte elke vrijdag en zaterdag, van 19.00 uur tot een uurtje of 2 in de nacht. Mijn ouders vertrouwden het daar wel want het was immers familie en ook ikzelf had er nog geen problemen mee. Uitgaan miste ik niet want dat deed ik immers nog niet op die leeftijd.

Ik werd daar gelijk behandeld als alle anderen. Iedereen werkte mee aan alle activiteiten. Voorbeeld: ik begon met de keukenafwas weg te werken, vervolgens hielp ik met wat keukenklussen, spelen van een typetje op een feest en daarna de afwas van het buffet wegwerken. Dit was ongeveer dezelfde avondindeling als die van de kelners, afgezien van het afwassen dan.

To the point: Ik werd daar gelijk behandeld terwijl ik niet gelijk was aan de anderen. Maar of ik dat ongelijk vond? Nee, ik heb daar een hele leuke tijd gehad! Veel van geleerd ook. Of ik het weer zou doen? Nee. Mijn kinderen? Wie weet? Ze zullen er wel veel van leren, zelfstandig worden en ze zullen leren voor zichzelf op te komen. Dat voor mezelf opkomen was mede een gevolg van die – eigenlijk ongelijke – gelijke behandeling. Ik kon nog niet zo hard werken als de anderen maar dat werd juist wel van mij verwacht. Als ik er niks van zou hebben gezegd, zou ik mijzelf er flink mee gehad hebben. Door die ongelijke gelijke behandeling leerde ik voor mezelf op te komen.

Zo kwam iedereen beetje bij beetje voor zichzelf op en kwam er wel een onbewuste differentiatie in de behandeling. Toch was de basis dat van iedereen werd verwacht dat ze zouden doen wat ze konden en dit met zo weinig mogelijk middelen. Waarom werd ik daar gelijk behandeld? Omdat het niet anders kon. De eigenaren zijn toevallig in het vak gerold, het bracht genoeg op om van te leven, maar veel financiële speelruimte hadden ze niet. Een gebrek aan kennis en geld dus.

Hoe had het anders gekund? Door toepassing van gelikte managementmodellen?
Ze hebben er weliswaar waarschijnlijk nog nooit van gehoord, maar als ze er al van gehoord zouden hebben, vraag ik me af of ze er wel iets mee hadden gekund. Of gewild! In een kleine organisatie zijn er minder middelen beschikbaar. Voor een ondernemer is het bovendien niet slim om van alles en nog wat te regelen. Daar wordt zijn organisatie alleen maar star van. Hij raakt zijn flexibiliteit kwijt en daarmee gegarandeerd ook zijn klanten.