Aan die nobele wens van gelijke behandeling begint het echter steeds meer te schorten. Als we bijvoorbeeld eens kijken naar een organisatie, dan kunnen we de strategie van een organisatie als de fundering zien. Bedrijf X wil graag de beste zijn in haar branche. Deze strategie is heel optimistisch uitgewerkt door het management en het personeel zal uiteindelijk uitvoering aan deze strategie moeten geven. Om geen onderscheid te maken in het personeel, worden zij allemaal gelijk behandeld. Op zich geen verkeerde gedachte, want onderscheid wordt al snel opgevat als discriminatie en daarmee wil je niet geassocieerd worden in Nederland.

Mijn vraag is echter: Hoe kunnen en zullen mensen zich onderscheiden als ze gelijk behandeld worden? Zullen medewerkers op die manier wel gestimuleerd worden om actief mee te blijven denken en te handelen in plaats van het afschuiven van verantwoordelijkheden. Andere vraag: Wat als nu blijkt dat ongelijke behandeling, dus discriminatie (…), tot een beter resultaat kan leiden?

Waarom discrimineren we? Meer macht is meer gewin en meer zekerheid. We streven graag naar zekerheid. We denken door een andere groep achter te stellen er zelf beter van te worden. En dat is meestal ook zo. Het probleem is alleen dat niemand tot de achtergestelde groep wil horen. Stel nou dat mensen beter af zijn door discriminatie. Dat er daardoor dingen gebeuren die anders niet waren gemaakt, gebouwd, bereikt. Zonder slaven immers geen piramides, zonder slaven geen rails en geen katoen. Daarom discrimineren we en behandelen we medewerkers ongelijk. We ruiken het voordeel als de hyena de moederkoek van een pasgeboren antilope.

Terug naar bedrijf X. Bij gelijke behandeling worden medewerkers niet gestimuleerd om net dat extra stapje te zetten – geef ze eens ongelijk bij gelijke behandeling! – terwijl, kijkend naar de strategie, medewerkers juist dat extra stapje zouden moeten zetten om de beste te zijn en te blijven. Om te kunnen slagen zal bedrijf X dus gebruik moeten maken van de beste capaciteiten van elke individuele medewerker. Gelijke behandeling lijkt in dat geval niet zinvol. Mensen zouden beloond moeten worden voor hun individuele prestatie en verantwoordelijkheid. Op die manier worden werknemers, bij deze strategie, gestimuleerd het optimale uit zichzelf en de organisatie te halen.Â

Wellicht moeten we onze oer-Nederlandse denkwijze toch eens aanpassen. We zijn niet gelijk dus organisaties moeten hier ook naar handelen, zodat het beste uit de werknemer, en dus uit de organisatie, kan worden gehaald.