In de buurt van de Iraakse stad Fallujah zijn 10 Amerikaanse militairen gedood en 11 gewond door de ontploffing van een zelfgemaakte bom die aan de kant van de weg verstopt was. Dit was de tekst op het Radio 1 journaal van 17.30 uur van vanavond. Wat mij frappeerde, was niet het aantal slachtoffers, doden en gewonden, maar die zelfgemaakte bom. Een zelfgemaakte bom die nota bene nog eens verstopt was ook. Hallo, zo gaan we niet met elkaar om! Zelfs in tijden van oorlog gelden er regels.

De tragedie Irak is genoegzaam bekend, iedereen mag er het zijne van denken, maar de nadruk van de nieuwslezer op ‘zelfgemaakt’ in die zelfgemaakte bom trof mij. Het stikt daar van de bommen. Zelfgemaakte bommen of industrieel gemaakte bommen, het maakt toch niet uit. Het was in ieder geval geen bom die door een bevriende natie was geleverd. Het was ook geen bom die de rebellen hadden gestolen uit een Amerikaans munitiedepot. Nee, de bom was zelfgemaakt.Zijn Kema-gekeurde Amerikaanse bommen dan niet verschrikkelijk? Nee, waar het aan mankeert is dat die Irakese opstandelingen zich niet aan de regels houden. Wie maakt er nou een bom die niet voldoet aan alle kwaliteitseisen? Een bom waarvan je op voorhand niet weet wat die precies gaat doen. Een ongeleid projectiel dus in plaats van een geleid precisiewapen? Ja, wie?� � � En wie verstopt er nou zo’n bom? Een bom vuur je af, die leg je niet ergens achter een muurtje. Dat mag wel, maar dan moet het een mijn zijn. In maart 2003, toen de Amerikanen zich schromelijk vergisten in de tegenstand van de Irakezen, wist generaal Wallace de oorzaak: “De Irakezen gedragen zich anders dan wij hadden voorspeld tijdens onze oefeningen”. Niet volgens de regels dus! Het lijken wel Jappen die destijds zomaar Pearl Harbor met de grond gelijk maakten.

Oorlog. Een Arabische huiskamer, ergens in Irak. Kindertjes spelen wat. Vader leest de krant, net als ik, van achter naar voren. Moeder is met het eten bezig. De oudste zoon zit wat te knutselen. Hij maakt een bom. Moeder kijkt af en toe vanuit de keuken de huiskamer in en vraagt of iedereen zover is. Het eten is bijna klaar. Oudste zoon kijkt wat verstoord op. ‘Nog even ma, ik ben bijna klaar.’Na het eten vertrekt de zoon. Hij gaat zijn zelfgemaakte bom verstoppen. En dat doet hij goed, want de Amerikanen zien hem niet liggen. Goed verstopt dus. Op het geplande tijdstip, of niet geplande tijdstip, dat weet je nooit met eigen fabrikaat, gaat de bom af. De Amerikanen schrikken zich rot. ‘Een zelfgemaakte én verstopte bom. Nou, nu ziet de wereld wat er gebeurt als je zelf loopt te rommelen.’ En ik denk, onwillekeurig: wat maakt dat nu uit? Was het allemaal minder ernstig geweest als die jongen een Kema-gekeurde bom had gekocht bij bom.com en deze niet had verstopt?Kijk, in liefde en oorlog is alles geoorloofd. En daarom is oorlog zo verschrikkelijk, en liefde zo aangenaam.