De mens wikt, Joop Atsma beschikt: knielen voor de Caesar van de Censuur
Joop Atsma vindt veel dingen op de buis smakeloos, volstrekt absurd, walgelijk, schandelijk en verwerpelijk. Hij meent dat wij daar als lieve kijkbuiskinderen tegen beschermd moeten worden. Dat is erg nobel van deze politieke mediacontroleur, die namens het Opperwezen en het CDA journalisten, cabaretiers en programmamakers langs de christelijke meetlat legt. Atsma denkt voor ons en weet wat goed voor ons is. Daarom, een Ode aan Atsma.
Joop Atsma is zeg maar de Kijkwijzer in levenden lijve. En dat is geen dankbaar beroep. Als godvrezend heerschap zapt hij met gevaar voor eigen ziel langs de tieten van Talpa, de bagger van BNN en de rottigheid van RTL. Avond aan avond, en dat doet hij allemaal voor ons eigen bestwil, om onze zieltjes te redden. De man heeft een zwaar leven, in dienst van een Hogere Zaak.
Hitkrant is pure porno! Walgelijk!
Als frontsoldaat in het normen- en waardenoffensief van Balkenende leest hij ook de blaadjes waar menig CDA-jongere huisarrest voor heeft gekregen. Hij was het die als eerste in het openbaar durfde te stellen dat bladen als de Hitkrant, Yes en Viva “onsmakelijk en walgelijk” zijn. “Het is pure porno”, legde hij in 2001 uit aan de minister van Justitie. In een Kamervraag maande hij de regering op te treden.
Hoewel de zieltjes van de jeugdige lezers nog steeds vergiftigd worden, heeft de Caesar van de Censuur inmiddels grootse wapenfeiten op zijn naam staan. In 2005 initieerde hij een publieksoffensief tegen de Spermashow van John de Mol. In het programma dat officieel ‘Ik wil een kind en verder niets’ moest gaan heten, zou een ongehuwde vrouw op zoek gaan naar een spermadonor. Maar ja, zoals wij allen weten, verbiedt de Bijbel het commerciële gebruik van eicellen en sperma. En dus hief Atsma zijn arm richting hemel, en draaide zijn duim met instemming van het Opperwezen vastberaden naar beneden. “Je zult maar het kind zijn van zo’n show”, riep hij verontwaardigd uit. Na het ‘ja’ en ‘amen’ van de fatsoenlijke Nederlander, zag Talpa er geen avondmaal meer in.
Masturbatiemarathon: smakeloos, acuut verbieden!
Ook wond Atsma zich op over de uitzendplannen voor een documentaire waarin verslag werd gedaan van een heuse Masturbatiemarathon. Daarin zouden zoveel mogelijk mannen en vrouwen masturberen voor een goed doel, namelijk de bestrijding van aids. “Smakeloos!”, riep Atsma, “volstrekt absurd, dit kan niet!”. Atsma die geleerd heeft zijn handen altijd boven de dekens te houden, is toen meteen verhaal gaan halen bij de rukkers in Hilversum. “Als het zou kunnen, zou ik dit soort programma’s acuut verbieden”, waarschuwde hij.
Lingo van de buis is discriminatie!
Maar, zoals het een rechtschapen man betaamt, komt hij ook op voor de kijkers die zich niet laten verleiden door alles wat God verboden heeft. Het kruispuzzelend en sokkenbreiend deel der natie welteverstaan, dat geheel vrijwillig, bij volle bewustzijn, het reuzenspannende woordspelletje Lingo van begin tot eind uitkijkt. Zal Henk, de gewaardeerde vrijwilliger van de plaatselijke volleybalvereniging winnen? Of misschien Marijke van knutselclub ‘Doe eens gek, aquarel een tuinhek’ uit Almelo? En wat gaan ze met de geldprijs doen? Schenken aan de vereniging voor Veluwse vogelaars of drie weken de bloemetjes buiten zetten in Bungalowpark Hoenderloo? Spanning alom, en educatie.
U begrijpt, de pleuris brak uit toen netcoördinator Ton van Dijk de stekker uit Lingo wilde trekken. Prompt kreeg hij de Protestants Christelijke Ouderen Bond (PCOB) op zijn dak. Dat zijn de Hells Angels van kerkgaand Nederland. De PCOB was platgebeld door verontruste leden. Maar het kon Van Dijk niet vermurwen. Totdat de Grote Atsma met bulderende stem zijn oordeel velde. “Wat is dat voor raar soort discriminatie?”, zei hij tegen het Parool. Tegenover het ANP benadrukte hij nog eens de ernst van de zaak: “De beslissing van Van Dijk raakt het hart van het publieke bestel.” De volksvertegenwoordiger noemde de beslissing “een dictaat van de coördinator”, sprak wederom van “Schande!” en riep minister Van der Hoeven (Media) naar de Kamer. Kijk, aan zo’n man heb je wat! Lingo werd gered uit de handen van de duivel.
Donorshow: het hek is van de dam!
De dappere Atsma heeft naast normen- en waarden ook leven en dood in zijn portefeuille. Ditmaal heeft hij De Grote Donorshow van BNN op de korrel. De Donorshow is een soort Idols, maar dan voor jonge nierpatiënten. De 37-jarige terminaal zieke Lisa is daarin een soort Henk-Jan Smits. Zij bepaalt wie van de drie patiënten haar nier krijgt, en wordt per sms geadviseerd door kijkers. “Ik wil weten of we het programma kunnen verbieden”, zegt Atsma, die dinsdag de ministers van Volksgezondheid en Cultuur naar de Kamer roept. Atsma die zich in navolging van de minister van Volksgezondheid Ab Klink (CDA) eerder al tegen een ‘te blote’ overheidscampagne voor orgaandonatie keerde, heeft liever dat donortekort op een droge en formele manier onder de aandacht wordt gebracht. “Het hek is met dit programma van de dam.”
Joop Atsma heeft de bijzondere gave dat hij weet wat goed voor mensen is, en in dit geval ook voor de vrijwillige deelnemers. “Wat moeten de twee mensen die de nier niet krijgen wel denken?”, vraagt hij zich retorisch af. BNN-voorzitter Laurens Drillich beaamt dat het programma “supercontroversieel” is. “Maar wij vinden de werkelijkheid nog veel schokkender en smakelozer: op een orgaan wachten is nu hetzelfde als meedoen aan een loterij”, aldus Drillich.
Atsma was ooit journalist
Misschien dat de heer Atsma voor deze ene keer een compromis met BNN kan sluiten. Laat hem live op TV aan de vrijwillig deelnemende nierpatiënten vertellen dat hij hun levenshoop als een kaarsje uit gaat blazen. Dat ze door zijn toedoen geen van drieën meer kans maken op de nier van Lisa, en dat hij ze hoogstpersoonlijk terugverwijst naar de wachtlijst. De programmatitel heb ik al bedacht: ‘De mens wikt, Atsma beschikt’
Voor de aftiteling zou het lied ‘Er is leven na de dood’ van Freek de Jonge toepasselijk zijn, maar helaas, dat zou Atsma nooit toestaan. “Ik heb eerlijk gezegd niet zoveel met dit liedje”, schreef hij al in 2004 op zijn site. En toch is dat raar. Want Atsma was in een vorig leven journalist. Voor ANP, NOS, Friesch Dagblad, Nieuwsblad van het Noorden en Omrop Fryslân. En van een oud-journalist verwacht je niet zo snel van die censurerende verordeningen. Maar ja, het Licht verblindt, blijkbaar.
Noot: deze column is ter goedkeuring voorgelegd aan Joop Atsma. Het kan dus zijn dat Regelzucht.nl binnenkort op zwart moet.
De keuze is niet makkelijk. Moeten we door een wereldvreemde zedenpreker als Atsma laten bepalen wat we wel en niet mogen zien? Of mogen types als John de Mol onder het motto “als het geld oplevert, is het goed” dagelijks hun tsunami van belspelletjes, treiter-tv en andere pulp de huiskamer in spoelen?
Of is er nog een derde mogelijkheid die ik over het hoofd zie?
De uit-knop als derde mogelijkheid, maar dat is flauw. Maar toch: ondanks het overweldigende aanbod van belspelletjes, MTV-gangsterclips en Gouden Kooien heb ik mezelf nooit gedwongen gevoeld om er naar te kijken.
Nooit raakte ik verzeild in een programma van John de Mol, en dacht toen: shit, hier zit ik de hele avond aan vast. En volgens mij ben ik daarin geen uitzondering, net als de mensen die verveeld doorzappen bij NOVA of Zembla.
We leven in een land waarin sommige mensen zelfs een jaarabonnement op de Telegraaf hebben, echt waar, en daar ook nog voor betalen. Het probleem met Atsma is dat hij de opvoedkundige verantwoordelijkheid verplaatst naar de Kamer.
Misschien heeft Atsma het niet door, maar de commerciële omroepen zijn vele malen democratischer dan de Publiek Omroep. Als er geen hond naar kijkt, trekken reclamemakers zich terug, en is het niet een ambtenaar die de stekker eruit trekt maar De Mol of Westerloo zelf.
Hoe zit dat eigenlijk met NOVA, Buitenhof en al die musea voor de elite? Door wie wordt het salaris van Pauw, Polak en Witteman betaald? Juist, voor een groot deel door de bakker, de taxichauffeur en de postbode. Misschien dat we hun stem in het Publieke Omroepbestel eens serieus moeten nemen, en wat minder het opgelegde wereldbeeld van Atsma.
Het zou Atsma sieren als hij, buiten het gemeenschapsgeld om, een financieringsmodel bedenkt voor Buitenhof, NOVA, 1Vandaag, Zembla en Tegenlicht. Ik ga graag met hem langs de deuren met een collectebus, want die programma’s zijn mij net zo dierbaar. Nu voel ik me een zwartkijker als ik naar Buitenhof kijk. Dat is mijn gewetensbezwaar.
@Steven: Als BNN het probleem dan zo groot vindt, waarom besteden ze er dan niet gewoon GROOT aandacht aan. Door de gekozen vorm kiezen ze duidelijk voor kijkcijfers ipv voor het grote probleem. Volkomen ongeloofwaardig!
Beste Hans, ik snap je overwegingen. Maar ook al zou de verdediging van BNN hypocriet zijn, toch lijkt dit programma mij erg zinvol. Het trekt w.s. meer kijkcijfers dan menig documentaire over donortekorten.
En belangrijker, het betrekt kijkers bij het leven van nierpatiënten, drukt de kijker met de neus op de schaarste aan donoren, en haalt hopelijk een fractie van de kijkers over een donorcodicil te tekenen.
Kiezen voor de kijkcijfers trekt nu w.s. een publiek dat zich doorgaans meer betrokken voelt bij hun scooter en soapsterren, dan maatschappij en medemens.
Dat lijkt me winst. Net zoals Lijst 0 jongeren bij de politiek betrok, kan de Donorshow jongeren bewust maken van het belang een donorcodicil te tekenen.
@Steven: je argument is sympathiek, maar ik vrees dat de wereld langzamerhand ten onder gaat aan pragmatisme. Juist de gedachte dat elk middel geoorloofd is, zolang het doel maar lovenswaardig is, leidt tot een maatschappij met een hypocriete moraal. Op die manier kun je ook in clusterbommen beleggen (middel) omdat je als pensioenfonds een goede oude dag moet garanderen aan brave hardwerkende arbeiders (doel). Om de discussie maar meteen op scherp te zetten: “het doel heiligt de middelen” is een vorm van terroristenlogica.
Hoi Martin, ik weet natuurlijk ook niet in welke vorm het precies wordt gegoten (middel), maar in wezen gaat het hier denk ik niet om de cijfers. Hiermee bedoel ik de boodschap: ‘Wordt donorcodicil, want dagelijks sterven er zoveel door tekorten’. Het gaat hier om inspelen op de empathie van mensen bij patiënten: ‘Jij kan de twee verliezende patiënten helpen, door een codicil in te vullen’. En juist het aanroepen van empathie is hier het middel, met als mooi neveneffect dat er waarschijnlijk meer publiek wordt bereikt dan bij een uitsluitend informatieve overheidscampagne. Het middel vind ik dus verre van verwerpelijk, en smaakt wat mij betreft niet naar bot pragmatisme, en zeker niet naar Machiavellisme.
Het doel is inderdaad prachtig. Daarvan heb je me overtuigd. Maar het middel blijft ranzig. Een wedstrijd organiseren op de grens van leven en dood, vind ik te ver gaan. De winnaar krijgt de noodzakelijke medische behandeling. De verliezer krijgt misschien een iets grotere kans op ooit diezelfde behandeling.
We moeten toch ergens grenzen trekken als het gaat om het gebruiken (misbruiken) van menselijke emoties? Want wat is de volgende stap? Een wedstrijd op death row in een Amerikaans gevangenis? De winnaar blijft leven en de jeugdige kijkers leren dat misdaad vreselijke gevolgen kan hebben? In essentie hetzelfde verhaal: ja, we spelen met de doodsangst van mensen, maar dat is niet erg want we redden een leven en de maatschappij wordt er beter van. Iedereen blij, toch? De ontknoping van ‘Death Row Angels’ wordt uitgezonden met de 3 kandidaten vastgebonden op de electrische stoel. De kijkers kunnen SMS-en en de verliezers worden live geëlectrocuteerd. Niet echt fijngevoelige TV, maar daardoor wel met veel positieve maatschappelijk impact in dienst van het hogere doel.
Een factor die er nog bijkomt is het feit dat de programma’s louter en alleen kunnen bestaan dankzij TV-makers die vanuit financiële motieven dol zijn op ellende en emotie op de buis. Of moeten we dit soort TV-programma’s onder de noemer ‘maatschappelijk verantwoord ondernemen’ plaatsen?
De essentie van beschaving is dat pragmatisme en wettelijke grenzen niet het enige kader zijn waarbinnen mensen keuzes maken. Of om het nog anders te zeggen: het gaat over doelrationaliteit versus waardenrationaliteit, waarmee we dicht bij het verschil tussen Angelsaksisch en Rijnlands denken zijn terechtgekomen.
We zitten denk ik wel op dezelfde lijn (niet elk doel heiligt alle middelen), maar blijven van mening verschillen over de ethiek van het middel. Ik vind het middel niet ranzig. Het leven is in geval van sommige ziekten ook een wedstrijd op de grens van leven en dood. Ik zie er geen bezwaar in om dat – met toestemming van betrokkenen – in beeld te brengen, zoals nu met de Grote Donorshow. Volgens mij zijn doelrationaliteit en waardenrationaliteit hier redelijk in evenwicht. Jij stort toch ook pas geld op een goed doel, als je de situatie (bijvoorbeeld honger in Afrika) in beeld hebt? Dan kun je de fotograaf die de ellende in beeld brengt toch moeilijk verwijten dat hij slechts uit is op geldelijk gewin? Dat verwijt maak ik BNN daarom ook niet.
Opvallend bij discussies tussen lieden die het helemaal niet met elkaar eens zijn is de uitdrukking ‘We zitten denk ik wel op dezelfde lijn’…
Haha, nou goed je hebt me door. Ik probeer Martin over de lijn te trekken, maar het lukt me niet zo.
@Nootenboom/Steven: inderdaad we zijn het nog heel erg oneens. Het grote verschil is de vraag of je van elk vraagstuk een zuiver economisch vraagstuk mag maken:
–> ALS baten GROTER DAN kosten DAN alles toegestaan.
Zoals je begrijpt, vind ik dat een verwerpelijke manier van rederen. Ik vind dat je, naast een kosten-batenanalyse ook altijd de kosten onafhankelijk moet beoordelen. Dat is wel lastiger, want je hebt er ook nog een geweten bij nodig. Onder het motto ’sommige dingen doe je gewoon niet’ kun je dan soms tot de conclusie komen dat je een winstgevende transactie niet moet laten doorgaan.
Martelen van gevangen is bijvoorbeeld een winstgevende transactie zolang je ervan overtuigd bent dat hun leed opweegt tegen het leed dat je er elders mee uitspaart. Toch zijn veel mensen principieel tegen martelen.
Een paar duizend burgers opblazen kan ook onderdeel van een winstgevende transactie zijn, zolang er een goede opbrengst tegenover staat. Bijvoorbeeld een heilstaat die voorspoed en gerechtigheid brengt voor honderden miljoenen mensen. Toch zijn we geneigd dit soort ‘transacties’ af te keuren en ze ‘terrorisme’ te noemen.
Bij de donorshow wordt ‘aan de kostenkant’ een grens overschreden. Het gaat erom dat je wanhopige mensen ongeveer alles kunt laten doen, wat ze anders nooit zouden doen, in ruil voor een beetje hoop. Als we op basis van kosten-batenanalyses te werk gaan, zie ik binnenkort doodzieke kankerpatiënten door brandende hoepels springen in ruil voor een dure therapie. En als er ooit een vrijwel onbetaalbaar wondermiddel tegen kanker komt, kunnen we tientallen ten dode opgeschreven kankerpatiënten live door leeuwen laten verscheuren (‘ze zouden toch dood gaan’) zolang er maar eentje de hoofdprijs krijgt en nog lang en gezond verder leeft. Want dat is het saldo positief.
Misschien een ideetje voor landen waar aidsmedicijnen voor de gemiddelde bewoner onbetaalbaar zijn? Of voor Darfur waar mensen massaal van de honger sterven? We redden er gewoon een paar in ruil voor spectaculaire emo-tv: WIN-WIN, everbody happy.
@ Steven. Lees even het boek ‘Echte economie’ van Arnold Heertje, een vlammend betoog dat je moet aanspreken. Hier enige impressies: http://hollandsglorie.wordpres.....-economie/
De hoax van de eeuw, heel knap gedaan. De show had op mij meer effect dan een papieren overheidscampagne, omdat ik nu de levens en het leed achter de personen zag. Maar lijkt me geen goed idee om dit soort shows (in het echt) te herhalen. Bij dat selecteren moest ik toch echt even slikken en kreeg ik een stemmetje ‘dit kan niet’ in mijn hoofd. Wat dat betreft ben ik wel overtuigd: het is niet ethisch om de wanhoop van individuen in te zetten voor een hoger doel. Maar goed, ook ik heb me nu eindelijk eens aangemeld als donor.
Hier nog veel meer nieuws over wat onze Ome Joop allemaal uitvreet !!
http://www.urlcolumnist.pctv4y.....joop+atsma
Leest !!
http://www.urlcolumnist.pctv4you.com