Werknemers doen het harde werk en de aandeelhouders strijken het geld op. Ze laten pas van zich horen als de cijfers slechter uitvallen. Als mensen betaald zouden worden naar betrokkenheid zouden de topinkomens in Nederland een behoorlijke verschuiving gaan maken.

Door: Maaike van Meerem

Tegenwoordig zijn er verschillende discussies gaande over managementdenkend Nederland. Aanduidingen als Anglo-Amerikaans versus Rijnlands-Europees of Financieel-economisch versus Sociaal-economisch worden gehanteerd. Als je het mij vraagt draait het daarin om werkers versus aandeelhouders. Dus geen Anglo-Amerikaans versus Rijlands-Europees maar afstandelijk versus betrokken. Enerzijds maken we de verschillen groter, anderzijds willen we graag dat iedereen alles kan. We willen dat appels peren worden. We willen groot en massaal en we willen klein en knus. We willen alles, willen we het onmogelijke?

Maar waarom is het dan niet zo? En waarom zouden harde werkers geen goede aandeelhouders kunnen worden? Vaak missen ze geld, en daarmee macht. Zonder die aspecten kun je immers geen aandeelhouder worden. Waarom houden we die taken zo strikt gescheiden. Aandeelhouders kunnen slapend rijk worden, echter dat is voor een hardwerkende werknemer niet weggelegd.

En hoe verklaren we dat in bedrijven de mensen op operationeel niveau steeds meer moeten kunnen. Een leidinggevende moet tegenwoordig van alles kunnen. Nu zal je zeggen, daar ben je ook leidinggevende voor. Maar wat is een leidinggevende. Dit kan ook inhouden dat je ‘de beste van de rest’ bent. Je bent uitmuntend goed in je vak en daarom leidinggevende geworden. Je weet het meest. Maar betekend dit ook dat je kunt begeleiden, kunt sturen, veel mensenkennis hebt? We kunnen niet alles vragen van mensen. Maar doen dit wel. Om in deze maatschappij mee te kunnen draaien wordt er veel geëist, we worden steeds Amerikaanser. De lat wordt steeds hoger gelegd, werknemers gaan steeds meer voor eigen succes, werknemer van de maand worden is ineens belangrijker dan een goede collegiale omgang ( Amerika?). Het individualisme vergroot, daarmee ook de individualisering. Is dit wat we willen?

We verwachten van de hulpverlening dat het geitenwollensokken-gehalte er een keer af gaat, maar oh wee als er weer een familiedrama in het nieuws is waarbij geconcludeerd wordt dat de hulpverlening niet accuraat opgetreden heeft. We willen bezuinigen op sociale aspecten, maar topfuncties verdien tonnen per jaar. Wat is reëel.

Nederland wordt steeds gekker. De kloven worden groter. Waarom wordt het kleinschalige bedrijven soms zo moeilijk gemaakt. Je moet groot zijn, voor de massa gaan want anders kun je je hoofd niet boven water houden. We willen groter, massaler.

Maar het leven wordt zo steeds onpersoonlijker. In de maatschappij zijn we vaker nummers. Maar we willen graag als mensen behandeld worden, en niet als nummers. Alles moet groter en massaler, bedrijven worden gefuseerd, scholen moeten groter, maar we willen wel graag met de naam aangesproken worden en persoonlijk behandeld worden. We willen graag alles. We willen het onmogelijke.

Daarom ben ik dat geneuzel over Amerikaans-Europees of wat voor andere leuke namen er aan gegeven worden ook zat. We willen alles, we willen het onmogelijke. Eigenlijk weten we gewoon niet wat we willen. Daarom discussiëren we ons helemaal moe, want dat houdt ons van de straat. Wat moeten we doen als we precies weten wat goed is voor mens en maatschappij? Dan staan een heleboel mensen op straat. Hoeveel tijd zijn mensen kwijt met discussiëren over deze onderwerpen? Als iedereen eens gewoon ging werken en deed waar hij/zij goed in was dan bespaart ons dat een hoop tijd, en dus geld.