Hogere salarissen in het onderwijs? Liever niet!
De Volkskrant kopte vanmorgen ‘Hoger salaris moet onderwijs redden’. Werkzaam binnen het HBO was mijn eerste reactie er een van mooi, hartstikke mooi. Ook kwam de gedachte even bij me op dat ze dat al wel eerder hadden kunnen bedenken. Na de eerste koffie drong het besef tot me door dat hogere salarissen het onderwijs niet kunnen redden. Zinloze actie, zoals zoveel andere zinloze acties. Want waar draait het nu eigenlijk om?
De Tijdelijke Commissie Lerarentekort onder leiding van Alexander Rinnooy Kan ziet een forse salarisverhoging als hét wapen tegen de uitstroom van leraren en docenten uit het onderwijs. Alsof al dat onderwijzend personeel nu zo slecht wordt betaald. Sla de salarissen eens om naar het aantal vrije dagen, dan komen die onderwijzers er helemaal niet zo slecht van af.
Iets anders is volgens mij een veel belangrijker oorzaak van die uitstroom en dat is de uitholling van het vak als gevolg van schaalvergroting, daarmee gepaard gaande bureaucratie en een bijna peilloze vervreemding van zowel docenten als studenten. Deze neerwaartse spiraal zorgt ervoor dat echte vaklui zich terugtrekken op hun eigen domeintje; elkaar inspireren, samen verantwoordelijkheid voelen voor de leerlingen of studenten is er niet meer bij. Dát doet onderwijsmensen besluiten een baan in het bedrijfsleven te zoeken. Als verassing blijken ze daar nog eens meer te verdienen. Dat is dan mooi meegenomen.
Nee, een zoveelste commissie, deze keer een tijdelijke dat wel, spant net als elke andere commissie het paard achter de wagen en blijft gevangen in het eigen financieel-economische paradigma. Ze zien een stukje van de waarheid – buiten het onderwijs kan men meer verdienen – en veralgemeniseren deze ontdekking naar het hele onderwijsveld. Dat vind ik nou eens pas écht lef hebben!
Waar het onderwijs, maar ook de sectoren zorg en hulpverlening, nu eens echt behoefte aan heeft is aan een tijdelijke commissie die durft te breken met bestaande paradigma’s, die allang bewezen hebben niets anders dan doodlopende wegen te creëren. Schaalvergroting van ziekenhuizen heeft tot van alles geleid, maar niet tot betere kwaliteit. Bureaucratie, vergrootte afstand tussen personeel en patiënten waren het gevolg. Precies als binnen het onderwijs.
Maak scholen niet kleiner, maar geef eenheden meer autonomie. Maak de verschillen tussen eenheden zichtbaar, mobiliseer die verschillen en leer van elkaar. Kortom, geef het vak weer terug aan de vaklieden. Scheelt een hoop geld. Leraren en docenten hebben zo’n geweldig mooi vak – elke dag een podium om aan jonge mensen te vertellen wat jou nu zo bezig houdt – dat het bedrijfsleven het nakijken zal hebben.
Sla de salarissen eens om naar het aantal vrije dagen, dan komen die onderwijzers er helemaal niet zo slecht van af!!
Een docent in schaal lb verdient bij een volledige betrekking zo’n 3400 bruto na 18 jaar!
geen dertiende maand en een maandsalaris, geen 4 weken salaris. Een docent van 34 jaar en 10 jaar werkzaam verdient 2730 bruto.dat is 1778 netto.tel de vrije dagen op. wettelijk heeft iemand in het bedrijfsleven er 24(meestal wat meer). Een docent heeft er 60.60-24=36. gemiddeld heeft een maand 23 werkdagen. de vakanties staat voor 1.5 maand salaris. Dit is de 13de maand. Ja je houdt een royale halve maand over, dus je mag in het voorbeeld 74 euro per maand erbij tellen.afgelopen 7 jaar heeft er geen inflatiecorrectie plaatsgevonden. per jaar ga je er 2% op achteruit.ziektekosten vergoeding is verdwenen.Zorgtoeslag en andere voordelen heb je niet.
Werkend in Amsterdam met huurwoningen van 750 euro per maand(oh ja dit is goedkoop trouwens) excl service kosten en gas water electriciteit. dit is dus zo’n 1000 in de maand aan woonlasten. zo’n 850 in de maand dus om alles van te doen. Ja dit is inderdaad een royaal salaris. genoeg om een heerlijk leven van te leiden.
Beste Claudio,
Jouw schets van de docent komt mij heel bekend voor. Ook ik zit in de lb-schaal; vooropleiding HTS-elektrotechniek, daarna PTH, en aanvullende cursussen.
Jouw conclusie klopt volledig. Welke docent op een mbo met deze vooropleiding kan al op zijn 21ste beginnen aan de periodieken? Ga maar na: 16 -20 jaar ; mbo Daarna 4 jaar hbo = 24 jaar.
@Claudio en Ronaldo: Jullie zitten allebei op dat salaris. Ik zit zelf in een andere schaal, ben al iets ouder en heb ook wat meer ervaring. Zou elders zeker meer kunnen verdienen. De vraag die ik eigenlijk stel: hoe veel weegt voor jullie de liefde voor jullie vak als docent en hoe wordt jullie vakmanschap gewaardeerd? Is dat laatste een reden om wel/niet in het onderwijs actief te blijven. Ik heb geen probleem met mijn salaris, maar als ik vertrek is dat omdat mijn vakmanschap onvoldoende uit de verf kan komen.
Hans,
Het vakmanschap wordt de laatste tijd voor zover ik meemaak niet echt gewaardeerd. Het gaat om de poppetje voor de klas. Lessen mogen onder geen enkele voorwaarde uitvallen. Ook wanneer uitval wordt veroorzaakt door 17 onvervulde vacatures.Leuke dingen voor de leerlingen worden geannuleerd wegens het rigide geen lesuitvalbeleid.Bezoek aan mastercourses gegeven door UVA en VU wordt onmogelijk.Ik ben een eerste graads docent en ben nu 3 lesuren per week aan het oppassen bij vakken als duits, aardrijkskunde en wiskunde.Leerlingen dienen met behulp van een studiewijzer aan het werk te gaan. Studiedagen gaan niet over lesinhoud maar over vormgeving van het systeem:45 minuten les of 70 minuten. Banduren, stipuren etc etc. Doorgroei mogelijkheden naar een LD functie zijn zo goed als onmogelijk. Onderwijs geven vind ik heel leuk en deel jouw commentaar op het onderwijs. Maar ik denk ook dat salaris daar niet los van staat.Zeker wanneer dit salaris gewoonweg te weinig wordt om een bestaan van op te bouwen in de randstad. De heersende gedacht is dat het eerste graads gebied ook makkelijk door een zij-instromer bedient kan worden.Wordt ook in FUWASYS gewaardeerd als LB functie. Er is erg veel mis. Het ergste is inderdaad dat het plezier wat je beleefd aan het geven van les steeds minder wordt. dat is hoofdzaak zoals je al meldt. Maar beide problemen dienen aangepakt te worden. Maak scholen niet kleiner, maar geef eenheden meer autonomie en waardeer de functie op een eerlijk financieel niweau
Ik ben 20 jaar werkzaam in het VO. Lesgeven is een vak en geen roeping en een goede vakman/ vakvrouw dient goed betaald te worden. Vergelijk dit eens met de status van arts!! Is dat gen roeping? Wij, docenten, zijn dagelijks bezig met het vormgeven van de maatschappij, voor nu maar ook voor later. Weleens gedacht aan een achterliggende geheime nota op OCW? Onderwijs is veel en veel te duur. Personeel wordt al jaren een stinkende vis voor gehouden. Alleen het hoger management kan hun eigen inkomen opschroeven door schaalvergroting en de problemen die hierdoor in het werkveld, (lees de klas, kantine, schoolterrein en omgeving)veroorzaakt worden moeten de docenten zelf oplossen. Er is geen manager in het onderwijs die een groepje moedwillige onruststokers een uurtje in zijn kantoor kan “handelen”, zelfs 1 leerling is al teveel. De docent voor de klas blijft een loonslaaf. Zijn taak zal in status steeds meer uitgehold worden zodat over 8 jaar de klasse-assistent met MBO opleiding voor het grootste gedeelte de school draaiende houdt. Scheelt heel wat in salaris. Studenten let op: ga niet het onderwijs in.
De uitholling van het vak waar Ferdinand het over heeft is ook zichtbaar in het HBO. Competentiegericht onderwijs is het nieuwe onderwijsconcept dat door managers is ontwikkeld en dat door docenten moet worden uitgevoerd. De rol van docent wordt gesloopt en opgedeeld in drie nieuwe functies “ontwikkelaar”,”uitvoerder”
en “toetser”. Verfremdung? In ieder geval zal het goedkoper zijn waardoor er meer geld vrijkomt voor managers. De (natuurlijke) uitstroom van academici wordt er in ieder geval niet mee gecompenseerd. Hoeft ook niet want het huidige onderwijsniveau behoeft het niet. Het gaat in de onderwijsfabrieken immers alleen nog om de grote aantallen en prestatiescores t.o.v. de “concurrenten” en allang niet meer om het niveau van de studenten.
Beste Hans,
Natuurlijk het salaris is niet het belangrijkste. Met weinig voorbereiding kan ik rustig iedere examenklas van een bve-eindexamenklas op mijn vakgebied les geven. Hoe kan dat?? Omdat het nivo zodanig is genivelleerd, dat iedere student (met enigzins inzet) een volwaardig bol4 diploma kan halen. Bij de uitreiking van het diploma denk ik dan.. die student zal wel gaan werken. Integendeel.. men gaat naar het hbo om een volwaardige hbo-bachelor diploma te halen.
Zoals een zeer goede bol4 leerling, die inmiddels is afgestudeerd aan het hbo, laatst tegen mij zei: ik moet verder studeren aan de universiteit. Ik zei; Hoezo?? Hij antwoordde: iedereen kan tegenwoordig met inzet het hbo halen.
Als het hbo verstandig is, halen ze de tussenlaag bve-veld er tussen uit.
bol 1 t/m 3 en bbl 1 t/m 3 naar het vmbo
en bol 4 naar het hbo, als een opleiding hbo in 1 jaar.
De liefde voor het vak.. ja, daar doen we het voor. Maar er komt een grens die voor eenieder verschillend is.
“Sla de salarissen eens om naar het aantal vrije dagen, dan komen die onderwijzers er helemaal niet zo slecht van af.”
Onzin. Je rekent het salaris van een nachtwaker of een seizoensarbeider ook niet om naar het aantal ‘vrije dagen’. Ten eerste zijn vakanties voor leerlingen ongelijk aan vakanties voor docenten: menige ‘vakantie’ gaat goeddeels op aan schoolwerk (correctiewerk, voorbereiding, vak bijhouden). Daarnaast verdienen docenten hun eigen vakanties bij elkaar doordat ze geen werkweek van 36 of 38 uur hebben, maar van 43 uur. Op papier alleen al, in de praktijk ga je daar vaak overheen.
De jaartaak van een docent is 1659 uur, oftewel 220 werkdagen bij een 38-urige werkweek. Een kantoorbaan van 38 uur met 25 vakantiedagen buiten de nationale feestdagen levert 230 werkdagen op. Trek daar nog de ADV vanaf, en het verschil is minimaal.
O ja, toch nog een verschil: leraren moeten met hun gezin in de duurst mogelijke en drukste periode met vakantie. Elk jaar opnieuw.
En werken in het onderwijs betekent: werken. Niet rondhangen bij het koffieapparaat, niet spelen met je laptop, niet ‘onderweg zijn’ naar een klant, geen zakenlunch, niet uit je neus eten tijdens een typeklusje, geen cadeautje halen voor een jarige collega in de baas z’n tijd, geen betaalde uren die doortikken als je even iets leukers doet, geen ‘dagje het even iets rustiger aan doen’. Onderwijs, goed onderwijs is topsport. Elke dag opnieuw.
Het uurloon van docenten is trouwens al uit en te na berekend en vergeleken met andere academici, al of niet met een postacademische opleiding (aoals docenten). Uit de Trendnota 2007: “De achterstanden in het uurloon voor leraren ten opzichte van hoger opgeleiden in de marktsector variëren van 10 tot 30 procent”. Daarbij valt aan te tekenen dat de achterstand van 30 procent geldt voor academisch opgeleide (eerstegraads) leraren, die van 10 procent voor hbo-opgeleide (tweedegraads) leraren.
Het gaat hier niet meer om vakanties, maar gewoon om bikkelharde euri voor gewerkte uren. Het uurloon van een eerstegraads en tweedegraads docent bedraagt bij de start ongeveer 18 euro bruto, en na tien jaar ongeveer 23,75 bruto. Vakantiegeld en eindejaarsuitkering meegerekend.
Reken nog even mee dat beginners onmogelijk een full-time baan aankunnen, dus dat je de eerste jaren noodgedwongen in part-time moet werken om te overleven. Dan heb je als academicus met eerstegraads bevoegdheid en baan van 0,8 een salaris van ongeveer 1200 euro netto. En daarvoor werk je je uit de naad.